Muharrem Ayı Nedir ? Mezheplere Göre Anlam ve Önemi Nedir ?

0
6

Muharrem Ayı Nedir ? Mezheplere Göre Anlam ve Önemi Nedir ?

Muharrem ayı Aleviler için oruç ve yas ayıdır. Kerbela şehitleri ve On İki İmam için oruç tutularak, on ikinci gün aşure yenerek oruca son verilir. Oruç süresince su içilmez, çamaşır yıkanmaz, banyo yapılmaz, tıraş olunmaz, hayvan kesilmez, böcek öldürülmez, süslenilmez, aynaya bakılmaz, oyun oynanmaz, cem yapılmaz vb. Zeynelabidin’in Kerbela’dan sağ kurtulması sevinciyle orucun peşinden törenlerle aşure yapılır ve yenilir. Bugün yıkanma, tıraş, çamaşır gibi kurallara eskisi gibi uyulmadığı gözlemlenmektedir.

Sünni yorumda Muharrem’in onuncu gününde oruç tutmak mekruhtur. Çünkü Muharrem’in 10’u Yahudilerin ( Kızıldeniz’i geçişi andıkları ) oruç günüdür. Bu gün kefaret günüdür; bir günaha karşı bir şey alınıp verilmesi sevaptır.

Şiiler Anadolu Alevilerinden farklı olarak on gün oruç tutarlar ve Muharrem’in 10’unda kanlı yas törenleri düzenlerler. Deste denilen matem ayini cemaatinde, önde siyah gömlekli çocuklar, sinezenler ( göğüslerine vuranlar ), zincirzenler ( zincirle sırtlarını dövenler ), beyaz gömlekli, kılıçla başlarına vuranlar, bunların arkasında ise ellerindeki sopalarla, kılıç ve öteki kesici aletlerle başlarına vuranların darbelerinin şiddetini azaltan deste yürür. Kılıç taşıyanlar saf halinde dğil kare biçiminde yürür, kare ortasında marsiyanlar vadır. Yanlarda meşaleciler yürür. Desteyi oluşturan grupların arasında süslü develer vardır, deve örgücüne iki güvercin bağlıdır. Şii deste törenleri Abdülhamid zamanında han avluları dahilinde serbest bırakılmış, İkinci Meşrutiyet’te kanlı kısmı yasaklanmıştır. 1905 İran Devrimi’nden sonra orada da yas törenleri daha sükûnetli bir hal almıştır. Humeyni devriminden sonra ya törenleri geleneksel biçimiyle canlanmış, Türkiye’de İstanbul ce Caferi mezhebinden cemaatlerin bulunduğu yerlerde de uygulanmaya başlanmıştır.

Kerbela Divan edebiyatının önemli konu başlıklarından olduğu gibi, bu ayda aşure yapıp dağıtma geleneği Sünniler arasında da vardır. Yıldız Sarayı’nda da aşure dağıtılır, kaseden gaz tenekelerine kadar çeşitli kaplarını uzatana sabah ezanından öğleye kadar aşure dağıtımı devam ederdi.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here